Kampania Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Szczecinie - „Bądź swoją bohaterką”

Wyróżniamy 4 główne podtypy raka piersi:

• luminalny A
• luminalny B
• zaawansowany hormonozależny HER2+
• rak potrójnie ujemny

Czynniki ryzyka

1.wiek – nowotwory piersi występują najczęściej o kobiet po 50 r.ż.

2.wczesne wystąpienie pierwszej miesiączki oraz późna menopauza

3.brak ciąż lub późne macierzyństwo

4.ekspozycja na estrogeny, np. w formie hormonalnej terapii zastępczej

5.otyłość

6.predyspozycje genetyczne - jeżeli w Twojej rodzinie występowały zachorowania na raka piersi i jajnika (np. u mamy lub siostry) porozmawiaj z lekarzem o możliwości wykonania badań genetycznych

Jak rozpoznać raka piersi

- wyczuwalny twardy guzek lub zgrubienie, również pod pachą

- zmiana wielkości, kształtu, symetrii piersi

- zmiana koloru skóry piersi, dołki, nierówności

- wciągnięcie brodawki

- wydzielina z brodawki

- powiększenie pachowych nadobojczykowych węzłów chłonnych

Profilaktyka

Profilaktyka ma kluczowe znaczenie w zmniejszeniu ryzyka zachorowania na nowotwór złośliwy sutka. Wyróżniamy profilaktykę pierwotną – przeciwdziałanie oraz profilaktykę wtórną - wczesne wykrycie.

Profilaktyka pierwotna

• Dieta – ograniczenie spożycia tłuszczów i walka z otyłością
• Ograniczenie spożycia alkoholu
• Regularna aktywność fizyczna – codziennie minimum 30 minut w ruchu
• Wysypianie się – 8 h zdrowego snu

Profilaktyka wtórna

• Samobadanie piersi – badanie palpacyjne

Samobadanie piersi powinna wykonywać każda kobieta bez względu na wiek. Najlepiej badanie przeprowadzić zaraz po zakończeniu miesiączki lub raz w miesiącu u kobiet po menopauzie. Raz do roku takie badanie powinien przeprowadzić ginekolog.

Prawidłowe samobadanie piersi polega na oglądaniu i dotykaniu piersi. Piersi należy oglądać, stojąc przed lustrem w następujących pozycjach: z ramionami opuszczonymi wzdłuż tułowia, z rękoma uniesionymi nad głowę i z rękoma opartymi na biodrach, a także w pozycji pochylonej. Oceniamy kształt i symetrię piersi, wygląd skóry i brodawek. Samobadanie można wykonać w pozycji stojącej lub leżącej. Badanie wykonuje się płaską powierzchnią 2, 3 i 4 palca. Istnieje kilka technik badania piersi.

Ruchy okrężne, czyli zataczanie koła po obwodzie piersi, wykonując przy tym malutkie kółeczka. Zataczamy okręgi w stronę sutka i poruszamy się zgodnie z ruchem wskazówek zegara.

Ruchy promieniste - wyobrażamy sobie, że nasza pierś to tarcza zegara. Okrężnymi ruchami przesuwamy od sutka do zewnątrz.

Ruchy góra-dół - „dzielimy” pierś na podłużne paski i przemieszczając się od góry do dołu i od dołu do góry zataczamy kółeczka.

• Regularnie wykonywane badania USG – między 20. a 30. r ż. – co 2 lata, po 30 r. ż. co roku
• Wykonywanie mammografii – między 50. a 69. r. ż. - co 2 lata

Należy pamiętać, że wcześnie wykryty nowotwór daje duże szanse na całkowite wyleczenie!

Tekst/Foto: WSSE Szczecin